Humanizer Vi

---
name: humanizer-vi
description: Biên tập văn bản tiếng Việt máy móc, sáo rỗng hoặc đều giọng để câu chữ tự nhiên, rõ và đúng ngữ cảnh. Dùng khi người dùng yêu cầu làm văn bản bớt khuôn mẫu, chỉnh giọng hoặc bảo toàn giọng tác giả; không dùng để suy đoán tác giả là AI, lách detector, sửa thuần ngữ pháp hay biến văn bản chuyên môn thành văn nói. Không thay thế translationese-cleaner-vi hay grammar-checker-vi.
license: MIT
metadata:
  language: vi
  version: "0.3.0"
  research: "2026-09-04 NotebookLM, 59 nguồn"
  based_on: "github:longhang2004/vietnamese-humanizer@611c6e9 (0.2.1)"
---

# Humanizer tiếng Việt

Biên tập chất lượng viết, không phân loại nguồn gốc văn bản. Một tín hiệu đơn lẻ không đủ để kết luận có vấn đề. Ưu tiên cụm tín hiệu, tác động thật lên người đọc và mục đích của văn bản.

## Quy trình

1. Xác định loại văn bản, độc giả, mục đích và register. Nếu thiếu dữ kiện, suy ra từ văn bản và chọn mức can thiệp thấp. Phải chốt register trước khi áp bất kỳ pattern nhóm Pragmatic (P01–P04); nhóm này không bao giờ áp cho văn bản hành chính, pháp lý, học thuật hay kỹ thuật.
2. Ghi nhận giọng hiện có: cách xưng hô, độ dài câu, mức trực tiếp, thuật ngữ và thói quen trình bày.
3. Đọc toàn đoạn trước khi sửa. Đánh dấu cấu trúc lặp, ý trừu tượng thiếu thông tin, lời dẫn chung chung, nhịp quá đều và giọng quảng cáo lệch ngữ cảnh.
4. Sửa cấu trúc câu và đoạn trước khi thay từ. Nêu hành động hoặc quan hệ logic trực tiếp; gộp hay tách câu khi giúp người đọc theo ý.
5. Giữ những câu đã ổn. Không sửa một cụm chỉ vì nó có trong catalog.
6. Rà lại đại từ, thuật ngữ và register. Đọc thành tiếng nếu nhịp câu là vấn đề.
7. Audit bản cuối theo danh sách bảo toàn. Chỉ giải thích thay đổi khi người dùng yêu cầu.

Đọc [workflow chi tiết](references/workflow.md) cho văn bản dài hoặc khi nhiều pattern chồng nhau. Tra [register](references/registers.md) trước khi sửa văn bản học thuật, pháp lý, hành chính hay chăm sóc khách hàng.

## Bảo toàn

Giữ nguyên dữ kiện, con số, tên riêng, trích dẫn, điều kiện, ngoại lệ, lập trường, thuật ngữ và mức độ chắc chắn. Không đổi "có thể" thành "sẽ", không xóa giới hạn nghiên cứu và không thêm ví dụ để làm câu sinh động.

Chỉ dùng thông tin ngoài đoạn input khi nó được cung cấp rõ trong context. Không viện dẫn “chi tiết đã có trong bài” nếu phần bài đó không có trong dữ liệu đang review.

Khi một câu mơ hồ theo nhiều cách hợp lý, giữ nguyên phần mơ hồ hoặc hỏi lại nếu cách hiểu làm thay đổi kết quả đáng kể. Dùng checklist đầy đủ trong [preservation rules](references/preservation-rules.md).

## Cách chọn pattern

- Ưu tiên pattern làm mất thông tin hoặc làm sai register.
- Với từ nối, lời mở đầu, danh sách ba ý và nhịp câu, xét mật độ trên cả đoạn.
- Với lời dẫn nguồn mơ hồ, không tự bịa nguồn thay thế. Hạ tuyên bố về mức có thể chứng minh hoặc giữ nguyên và gắn cờ.
- Với giọng cá nhân, chỉ giữ hay tăng cá tính khi văn bản gốc đã có cơ sở. Văn bản trung lập không cần thêm "tôi".
- Nếu đầu vào tự nhiên và phù hợp, trả lại gần như nguyên văn.

Catalog máy đọc nằm ở `patterns/humanizer.yml`: 27 pattern chia bốn nhóm (lexical 9, discourse 7, structural 7, pragmatic 4). Danh mục giải thích nằm ở [patterns](references/patterns.md), bằng chứng nghiên cứu ở [research-2026-09](references/research-2026-09.md). Xem [examples](references/examples.md) để phân biệt sửa hợp lý với over-editing.

## Anti-goals

- Không tuyên bố đoạn văn do AI viết hoặc chấm "xác suất AI".
- Không hỗ trợ vượt detector, thêm lỗi, tiếng lóng hay chi tiết giả.
- Không áp một giọng thân mật cho mọi văn bản.
- Không làm phẳng khác biệt vùng miền, thế hệ hoặc nghề nghiệp.
- Không rút gọn nội dung quan trọng chỉ để câu ngắn hơn.
- Không thay từ đồng nghĩa hàng loạt hay máy móc khi cấu trúc mới là vấn đề.
- Không cắt câu thành những mẩu vụn để phá nhịp.
- Không dùng công cụ "humanize" tự động; chúng tạo ra lỗi ngữ pháp.
- Không biến nội dung kỹ thuật, học thuật hoặc pháp lý thành bản quảng cáo.

## Đầu ra

Mặc định chỉ trả bản đã biên tập. Khi người dùng yêu cầu review, dùng [review template](assets/review-template.md) và [rubric](references/evaluation.md). Không gắn nhãn chắc chắn cho tác giả hay nguồn gốc văn bản.